Jak usunąć gniazdo jaskółek? [Poradnik Prawny]

Gniazdo jaskółki oknówki przyklejone do elewacji budynku pod dachem – usuwanie jest zabronione.

Zastanawiasz się, jak usunąć gniazdo jaskółek, które pojawiło się na elewacji Twojego domu? To nie jest prosta robota, jak usunięcie gniazda os. Musisz wiedzieć, że jaskółki są pod ścisłą ochroną, a działanie na własną rękę może skończyć się poważnymi kłopotami.

  • Jaskółki (dymówka i oknówka) są w Polsce pod ścisłą ochroną gatunkową
  • Absolutnie nie wolno niszczyć ani usuwać gniazd w okresie lęgowym
  • Okres lęgowy trwa zazwyczaj od marca/kwietnia do października
  • Za zniszczenie gniazda z jajami lub pisklętami grozi grzywna lub areszt
  • Legalne usunięcie (nawet pustego) wymaga zgody RDOŚ

Czy usunięcie gniazda jaskółki jest legalne? (Fundament prawny)

Tu muszę postawić sprawę jasno, tak jak zawsze robię to na budowie. Fundament to prawo. W Polsce wszystkie gatunki jaskółek są objęte ścisłą ochroną gatunkową.

Co to oznacza w praktyce? Oznacza to, że prawo zabrania:

  • Niszczenia ich gniazd (nawet tych w budowie!)
  • Usuwania jaj
  • Płoszenia i niepokojenia ptaków przy gniazdach

Złamanie tych zakazów to nie jest wykroczenie, to przestępstwo. Grożą za to wysokie kary finansowe (grzywna), a nawet kara aresztu. Nie ma znaczenia, że gniazdo brudzi elewację. Prawo jest tu bezwzględne.

Kiedy można usunąć gniazdo jaskółek?

Jedynym momentem, kiedy w ogóle można rozważać usunięcie gniazda, jest okres poza sezonem lęgowym. W przypadku jaskółek jest to późna jesień i zima, czyli umownie po 15 października, gdy ptaki odlecą już do Afryki.

Ale uwaga! Nawet wtedy nie możesz tego zrobić „od tak sobie”. Jaskółki to ptaki, które wracają do swoich starych gniazd. Dlatego nawet puste, zimowe gniazdo nadal jest chronione prawem jako potencjalne siedlisko.

Jeśli planujesz remont elewacji lub ocieplenie budynku i gniazdo musi zostać usunięte, musisz wystąpić o specjalne zezwolenie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ). Tylko z takim dokumentem w ręku ekipa remontowa może legalnie usunąć puste gniazda zimą.

Co jeśli mam gniazdo w trakcie sezonu lęgowego?

Krótka odpowiedź: nic. Musisz poczekać.

Jeśli gniazdo jest w trakcie budowy, trwa okres lęgowy lub (co gorsza) słychać pisklęta – absolutnie nie wolno go ruszać. Musisz zacisnąć zęby i przeczekać do jesieni. Wiem, że brudzące odchody na parapecie czy elewacji są frustrujące, ale konsekwencje prawne są znacznie gorsze. Jedyne, co możesz zrobić, to zamontować tymczasową półeczkę pod gniazdem, która będzie zbierać nieczystości.

Jak zabezpieczyć elewację przed jaskółkami? (Najlepsza metoda)

Zawsze powtarzam klientom: na budowie 90% sukcesu to prewencja. Zamiast co roku walczyć z problemem, lepiej raz a dobrze go rozwiązać. Jeśli nie chcesz, by jaskółki wracały, musisz uniemożliwić im budowę gniazda.

Robimy to oczywiście poza sezonem lęgowym, gdy ptaki odlecą. Najskuteczniejsze metody to:

  1. Montaż siatek: To najlepsze rozwiązanie na balkony i loggie. Montuje się specjalną siatkę (jak przeciw gołębiom), która uniemożliwia ptakom wlot.
  2. Montaż kolców: W miejscach, gdzie ptaki lubią siadać (gzymsy, parapety), można zamontować tępo zakończone kolce.
  3. Listwy pod kątem: W narożnikach pod dachem, tam gdzie jaskółki oknówki lepią gniazda, można zamontować listwy (z metalu lub PCV) pod kątem 45 stopni. Ptaki nie będą w stanie przykleić błota do pochyłej powierzchni.
  4. Gładka farba: Czasem pomaga pomalowanie fragmentu elewacji bardzo gładką farbą (np. lateksową o wysokim połysku lub silikonową), do której błoto gorzej się przykleja.

Podsumowanie

Jak widzisz, usunięcie gniazda jaskółek to przede wszystkim kwestia prawna. Fundamentem jest tu cierpliwość – musisz poczekać do końca sezonu lęgowego (do późnej jesieni). Samodzielne niszczenie gniazd jest surowo zabronione i karalne. Jeśli nie chcesz, by ptaki wracały, najlepszym i legalnym rozwiązaniem jest solidne zabezpieczenie elewacji siatką lub specjalnymi listwami, ale zrób to dopiero wtedy, gdy ptaki odlecą na zimę.

Czy chcesz dowiedzieć się, jak bezpiecznie usunąć gniazdo kawek z komina, co również wymaga specjalistycznej wiedzy?

Adam Kowalski

Cześć! Jestem Adam, właściciel firmy budowlanej z 15-letnim doświadczeniem w branży. Na moim blogu dzielę się praktyczną wiedzą zdobytą podczas setek projektów - od małych remontów po kompleksowe budowy. Znajdziesz tu sprawdzone rozwiązania, uczciwe porady i wskazówki, które zaoszczędzą Ci czasu, pieniędzy i nerwów. Zapraszam do świata, gdzie budowanie jest przyjemnością, a nie stresem!